Οι Νοσοκομειακοί Φαρμακοποιοί σε Θεσμική Ομηρία:

Μισός Αιώνας Χαμένος από Συνδικαλιστική Ανεπάρκεια

Καθώς βρίσκεται σε εξέλιξη η αναδιοργάνωση των οργανισμών των νοσοκομείων, αναδεικνύεται με τον πιο ωμό τρόπο η θεσμική αδυναμία των Νοσοκομειακών Φαρμακοποιών.

Μια αδυναμία που δεν προέκυψε τυχαία, δεν επιβλήθηκε από καμία κυβέρνηση και δεν προέκυψε από την υποβάθμιση του ρόλου του φαρμακοποιού ως επιστήμονα.

Αντίθετα, αποτελεί το αποτέλεσμα δεκαετιών συνδικαλιστικής ανεπάρκειας, έλλειψης στρατηγικής, απουσίας σοβαρού σχεδίου και παντελούς αδυναμίας να διεκδικηθεί το αυτονόητο: η θεσμική θωράκιση ενός κρίσιμου κλάδου του ΕΣΥ.

Η κραυγαλέα σύγκριση: Κλινική Διατροφή vs Νοσοκομειακό Φαρμακείο

Την ώρα που οι επιστήμονες της Κλινικής Διατροφής κατάφεραν—και σωστά—να κατοχυρώσουν με νόμο:

Αυτοτελές Τμήμα απευθείας υπαγόμενο στη Διοίκηση, Θεσμοθετημένη αναλογία οργανικών θέσεων ανά κλίνες, Σαφή διοικητική οντότητα και επιχειρησιακό ρόλο,

οι Νοσοκομειακοί Φαρμακοποιοί παραμένουν εγκλωβισμένοι:

σε διοικητική υπαγωγή στον εργαστηριακό τομέα, χωρίς διοικητική αυτοτέλεια, χωρίς θεσμική περιγραφή του ρόλου, χωρίς αναλογία προσωπικού, χωρίς δομή που να ανταποκρίνεται στις ευρωπαϊκές απαιτήσεις.

Η σύγκριση δεν είναι τυχαία.

Αποκαλύπτει τι μπορεί να επιτευχθεί όταν ένας κλάδος έχει συνδικαλιστικό σχέδιο,

και τι συμβαίνει όταν ένας κλάδος δεν έχει καθόλου.

Το υπόδειγμα οργανισμού-φιάσκο: μια χαμένη ευκαιρία

Όταν, μετά από δεκαετίες αδράνειας, οι συνδικαλιστικοί εκπρόσωποι αποφάσισαν να προτείνουν ένα “υπόδειγμα οργανισμού νοσοκομείου”, το αποτέλεσμα ήταν αποκαρδιωτικό.

Ένα κείμενο:

πρόχειρα διατυπωμένο, χωρίς επιστημονικά ή ευρωπαϊκά πρότυπα, με σοβαρά διοικητικά λάθη, που δεν θα μπορούσε να σταθεί σε κανένα σύγχρονο οργανισμό υγείας.

Το σοβαρότερο όμως λάθος ήταν η πρόταση για διαβαθμισμένες οργανικές θέσεις στο Νοσοκομειακό Φαρμακείο.

Μια πρόταση που:

δεν υπάρχει σε κανέναν άλλο κλάδο του ΕΣΥ, δεν εφαρμόζεται στους γιατρούς, υπονομεύει μελλοντική στελέχωση, και οδηγεί σε μια μορφή εσωτερικής “κάστας” που κατακερματίζει τον κλάδο.

Αντί να ενισχυθεί το φαρμακείο ως κεντρική υπηρεσία,

το προτεινόμενο μοντέλο το καθιστά πιο αδύναμο και λιγότερο λειτουργικό.

Πενήντα χρόνια χαμένα – χωρίς όραμα, χωρίς στρατηγική, χωρίς αποτέλεσμα

Ενώ ο ρόλος του Νοσοκομειακού Φαρμακείου στο σύγχρονο σύστημα υγείας είναι:

κλινικός, ρυθμιστικός, οικονομικός, τεχνολογικός, κρίσιμος για την ασφάλεια των ασθενών,

ο κλάδος παραμένει θεσμικά αόρατος.

Δεν υπάρχει:

αναγνώριση ευθύνης στη φαρμακοθεραπεία, αυτοτελής διοικητική γραμμή, προστατευτική νομοθεσία, καταγεγραμμένος επαγγελματικός ρόλος, ευρωπαϊκά πρότυπα λειτουργίας ενσωματωμένα στο ΕΣΥ, αναλογία προσωπικού που να αντανακλά τις πραγματικές ανάγκες.

Και όλα αυτά, όχι επειδή ο ρόλος του φαρμακοποιού είναι μικρός.

Αλλά επειδή δεν υπήρξε ποτέ σοβαρή διεκδίκηση.

Η κουλτούρα της αδράνειας

Για χρόνια, η συνδικαλιστική εκπροσώπηση του κλάδου λειτουργούσε με τη λογική:

της ήσσονος προσπάθειας, της απουσίας σύγκρουσης, της επιφανειακής παρουσίας, της μικροπολιτικής επίδειξης, της ενδοσκόπησης και όχι της εξωστρέφειας, της διατήρησης ισορροπιών αντί της διεκδίκησης.

Ο κλάδος πλήρωσε αυτήν την κουλτούρα:

με υποστελέχωση, με επαγγελματική απαξίωση, με έλλειψη ρόλου στον οργανισμό του νοσοκομείου, με απουσία φωνής στα θεσμικά κέντρα λήψης αποφάσεων.

Η αναδιοργάνωση των οργανισμών: τελευταία ευκαιρία ή οριστική ταφόπλακα;

Η τρέχουσα αναδιοργάνωση μπορεί:

είτε να αποτελέσει σημείο μηδέν για έναν πραγματικό επαναπροσδιορισμό του Νοσοκομειακού Φαρμακείου, είτε να σφραγίσει οριστικά την υποβάθμισή του για τις επόμενες δεκαετίες.

Αν ο κλάδος δεν αποκτήσει:

ενιαίο επιστημονικό αφήγημα, διεκδίκησεις βασισμένες σε ευρωπαϊκά πρότυπα, σοβαρή θεσμική εκπροσώπηση, συμμαχίες με κλινικές ειδικότητες, διεκδικητικό λόγο απέναντι στο Υπουργείο,

τότε η κατηφόρα θα συνεχιστεί.

Και τότε, η ιστορία θα είναι αμείλικτη:

δεν έφταιξαν “οι άλλοι” — φταίξαμε εμείς που δεν διεκδικήσαμε.

Επίλογος

Ο Νοσοκομειακός Φαρμακοποιός είναι ένας από τους πλέον εξειδικευμένους και απαραίτητους επιστήμονες του ΕΣΥ.

Όμως χωρίς θεσμική υποστήριξη, χωρίς στρατηγικό σχέδιο και χωρίς σοβαρή εκπροσώπηση, ο ρόλος του παραμένει ελλιπώς κατοχυρωμένος και συνεχώς υποβαθμιζόμενος.

Ήρθε η ώρα για μια νέα συνδικαλιστική κουλτούρα:

μια κουλτούρα ευθύνης, σοβαρότητας, επιστημονικής τεκμηρίωσης και διεκδίκησης.

Αν ο κλάδος δεν αλλάξει τώρα,

θα παραμείνει 50 χρόνια πίσω σε έναν χώρο που αλλάζει κάθε 5.